Bilbao is, in tegenstelling tot wat je zou verwachten, niet de hoofdstad van de autonome regio, Baskenland. Het is wél de grootste en tegelijk de meest bezochte stad in de ruime omgeving. Daardoor krijgt de stad vaker te maken met overtoerisme dan het haar lief is. Mijn persoonlijke ervaring hiermee was eigenlijk best positief. Enkele goed werkende maatregelen - en misschien een portie geluk - maakte dat ik hier enkele rustige dagen kon doorbrengen.

Bilbao is dus absoluut een bezoek waard. In combinatie met enkele andere steden en mooie plaatsen in de omgeving, kan je een leuke rondreis doorheen Noord-Spanje maken.

1. Transport

Een luchthaven die vlakbij het stadscentrum ligt, dat klinkt als muziek in de oren. Op ongeveer 20 minuten kan je met de bus je verplaatsen tussen de twee locaties. Neem hierbij de compactheid van de stad en je merkt al snel dat je niet al te veel kosten maakt voor verplaatsingen doorheen de stad. Het mooie weer nodigt bovendien vaak uit om langs het water door de stad heen te kuieren. Wanneer je toch net iets verder wilt gaan dan het centrum is het prima uitgeruste metronetwerk ideaal.

2. De stad

Bilbao is een kleurrijke en aangename stad om te vertoeven. De rivier Nervión meandert door en rond de stad, ze speelt een belangrijke rol in enkele bezienswaardigheden van Bilbao. Denk maar aan de prachtige omgeving van het Guggenheim Museum. Eén van de vier wereldberoemde Guggenheim-musea ligt dus in de Baskische stad en is dé trekpleister uit deze regio. De architecturale keuzes maken van dit gebouw al een kunststuk op zich. Dit met popart en abstracte kunst gevulde museum is totaal anders dan de vele kunstmusea in grote steden. Ik vroeg me op regelmatige basis af waar ik nu eigenlijk naar aan het kijken was. Geen stille met schilderijen gevulde ruimtes maar wel vreemde werken en rondlopende kinderen. Bijzonder maar zeker de moeite waard om bezocht te worden. Je kan onmogelijk Bilbao bezoeken zonder hier geweest te zijn, toch?

Meestal spendeer je, afhankelijk van je persoonlijke interesses en drukte, ongeveer anderhalf tot twee uur in het museum.

Persoonlijk was ik nog meer onder de indruk van de buitenkant en omgeving van het Guggenheim. Zo heb je ook daar enkele opvallende kunstwerken die veel bezoekers aantrekken.

De bijna negen meter hoge spin 'Maman' is er daar eentje van. Een gratis toegankelijk werk van Louis Bourgeois die de reuzenspin neerpootte als eerbetoon aan zijn moeder. Zij was spinnenwever van beroep, wat de symboliek snel duidelijk maakt. Merk ook zeker het mandje met de marmeren eieren op onderaan het lichaam.

Een ander dier dat je kan vinden aan het museum is de Puppy van Jeff Koons. Deze West Highland terriër bewaakt al meerdere jaren de omgeving en is prachtig bekleed met naar verluidt 70.000 echte bloemen. Ik heb ze niet geteld, maar dat het echte bloemen zijn kan ik wel bevestigen. Zo is het ook afhankelijk van de periode of je een kleurrijke hond of een eerder groen/bruine hond aantreft. Een automatisch systeem zorgt ervoor dat de bloemen permanent van water voorzien worden maar in de winter bloeien ze uiteraard niet.

Het werk dat de essentie van de kunst in het Guggenheim misschien het best samenvat is Tall Tree And The Eye van Anish Kapoor. Je kijkt naar 73 reflecterende bollen die rondom drie assen zijn bevestigd. Maar je vraagt je tegelijk af, "naar wat ben ik nu precies aan het kijken?" Door hun positie lijken ze soms afzonderlijk van elkaar te zweven. Een bijzonder object dat zijn plek in deze omgeving zeker rechtvaardigt.

Maman

Het mooiste zicht op het Guggenheim museum krijg je ongetwijfeld later op de avond wanneer de duisternis over de stad gevallen is. Wie aan de overkant van de Nervión gaat staan ziet het licht weerkaatsen in de contructie van het Guggenheim. Het lijkt alsof er hiervoor oranje lampen speciaal opgesteld staan maar het is simpelweg de straatverlichting. Je hoeft dus niet te wachten op het moment dat de lampen aanspringen, die zijn er namelijk niet.

De overkant van het water bereiken is het gemakkelijkste via Puente de la Salve. Deze grote brug kan je eenvoudig opwandelen van de kant waar Puppy opgesteld staat. Aan de overkant is er dan een hoge trap die je weer naar beneden leidt. Waar je exact gaat staan maakt niet zoveel uit, het zicht is bijna overal min of meer hetzelfde. Wie net de overkant bereikt heeft kan ook nog de streetart 'Giltza' meepikken. Deze is te zien aan de onderkant van de brug.

Puente de la Salve met de mooie streetart aan de overkant van het Guggenheim.

Wanneer ik in het begin sprak over "een kleurrijke stad", mag je dat redelijk letterlijk nemen. Bilbao heeft enkele unieke straten waar kleur centraal staat. Las casas de colores in het zuiden van de stad is echt een plezier om door te wandelen. De opvallende straatnaambordjes in combinatie met de verschillende gekleurde huizen zorgen voor een leuk tafereel.

Een gelijkaardig tafereel zie je in de parallel lopende straten 'Bo. la Cruz'. In mijn hoofd schijnt de zon in deze straten elk uur van de dag. Wanneer je straat zó veel vrolijkheid uitstraalt, verdien je het.

Wie 's avonds graag zelf een vers stuk vlees of vis wil klaarmaken kan vast wel iets vinden in de Mercado de la Ribera. De grootste overdekte versmarkt van Europa bevindt zich simpelweg in Bilbao, dat is best een beetje onverwacht. Maar de 10.000 m² verdeeld over drie verdiepingen verklaart al heel erg veel.

De versmarkt ligt aan de rand van Casco Viejo, het middeleeuws stadscentrum van Bilbao. Deze moderne hal heeft ook openbare toiletten ter beschikking, een restaurant en prachtige glaswerken verspreid over het hele gebouw.

Iets anders dat je kan terugvinden in het oude centrum is Etxebarri Parkea. Dit park valt heel erg op door de smalle hoge schoorsteen die zich in het midden bevindt. Het ligt bovendien al op een stevige heuvel en dus vergt het wel wat inspanning om via de trappen het park te betreden.

Nog langs het water in het centrum staat er het Teatro Arriaga. Dit operahuis staat er al sinds 1890 en werd geïnspireerd door de Parijse opera. Het  werd in 1985 gerenoveerd na de zware overstromingen in de stad. Het is overigens ontworpen door dezelfde architect (Joaquín Rucoba) die het stadhuis van Bilbao ontwierp. Dat stadhuis (Bilboko Udaletxea) kan je vinden aan dezelfde kant van het water, iets noordelijker gelegen weliswaar.

Theater- en operagebouw 'Teatro Arriaga'.

Het stadhuis van Bilbao (Bilboko Udaletxea).

In Bilbao kan je ook verschillende kerken en kathedralen terugvinden, zowel binnen als buiten het oude stadscentrum. Het meest afgelegen, helemaal ten oosten van de stad staat er Begoñako Basilika. De 16e-eeuwse basiliek staat opnieuw op een heuvel in de stad en dus zijn er wel wat trappen te overwinnen om aan de deur te komen. Ze valt vooral ook op door de hoge maar erg smalle toren en het gebruik van een blauwe soort raambekleding. Geen flauw idee wat dat laatste exact is en wat de functie zou kunnen zijn.

Rondom de stationbuurt staat de Church of San Francisco de Asís. Deze kerk is, in tegenstelling tot de meeste religieuze gebouwen, aan een drukke baan gebouwd en staat ook in lijn met de gewone huizen in de straat. Best opvallend maar het maakt wel dat ze minder toeristen aantrekt. Ze is ook minder goed te bezichtigen doordat ze niet centraal op een groot plein staat.

Terug in het oude stadscentrum kan je ook de Santiagokathedraal aantreffen. Jammer genoeg kost een bezoek €10, dat is best veel aangezien er in de rest van de stad geen inkom gevraagd wordt voor heiligdommen. Het was het soort ticket dat ik na wat opzoekwerk besloot niet te kopen. De kathedraal is wel veruit de oudste in de stad, aangezien ze al in de 14de eeuw uit de steigers kwam.

De laatste kerk die je zeker moet bekijken in Bilbao is Bihotz Sakratuaren eliza. Persoonlijk vond ik deze de mooiste van alle eerder genoemde kerken. Het gebruik van een andere kleur stenen heeft hier zeker iets mee te maken, net als het mooie helderblauwe plafond. Het is iets kleins maar het maakt van deze kerk toch iets anders dan alle andere kerken.

Santiagokathedraal

Bihotz Sakratuaren eliza

Een leuke activiteit om te doen in Bilbao is de kabelbaantrein nemen. Het onderste station ligt niet zo ver van het Guggenheim Museum en brengt je via een steil spoor naar Funikularraren Parkea. Voor slechts €5 kan je een ticket heen en terug kopen en dat is zeker zijn geld waard. Zeker in de ochtend komen er weinig toeristen hierheen, wat het extra aangenaam maakt.

Eens aangekomen op Mount Artxanda kan je genieten van een prachtig uitzicht over de hele stad. Het park zelf is eerder klein qua oppervlakte maar wel leuk om door te wandelen en te genieten op één van de vele bankjes.

Schitterend uitzicht over de hele stad vanop Mount Artxanda.

Een treinstation betreden doe je gewoonlijk alleen maar wanneer je een trein moet nemen. In Bilbao kan dit nog een andere goede reden hebben.

In het station(Abando Indalecio Prieto) is er namelijk een schitterend in 1948 gemaakt glas-in-lood raam aanwezig. Op het raam zie je allerhande economische activiteiten die in de stad plaatsvonden. Er hangt dus ook een mooi stukje geschiedenis aan vast.

Wie nog verder geïnteresseerd is in de geschiedenis van Bilbao kan een bezoek brengen aan het Paleis van Provinciale Raad, Bizkaiko Foru Aldundiaren jauregia. Dit majestueus gebouw kan met een rondleiding in verschillende talen (echt waar!) verkend worden. Een tour neemt ongeveer 1 uur in beslag en is zelfs helemaal gratis. Je dient wel te boeken zodat iedereen weet dat je komt en dat gebeurt via hun website. Je kan ze bereiken via WhatsApp of mail, beide gaan naar verluidt niet heel vlot. Zelf ben ik hier niet binnen geweest door tijdsgebrek.

Even aan alle stadsdrukte ontsnappen? Dan moet je in het Parque Doña Casilda Iturrizar zijn. Dit stadspark heeft een mooie fontein met in de achtergrond een fijn afgewerkte pergola. Leuk vertoeven hier dus, jammer genoeg zijn de meeste paden wel geasfalteerd. Dat doet een beetje af van het natuurgevoel dat je in een park toch graag hebt.

Wie Bilbao zegt, zegt ook San Mamés. Het moderne voetbalstadion van de trotse Baskische bevolking springt in het oog door zijn opvallende buitenkant. De inwoners en fans zijn erg passioneel; wie de kans heeft om een wedstrijd te bekijken van Athletic Club, moet dit zeker doen. Wist je dat er bij deze ploeg uitsluitend Basken in het elftal mogen staan? Lokale verankering is erg belangrijk voor Bilbao en bij uitbreiding het hele Baskenland.

Prachtige glaswerk in Abando Indalecio Prieto. Je herkent o.a. de mijn- en landbouw activiteiten.

Parque Doña Casilda Iturrizar met de fontein en pergola.

San Mamés

Tot slot één van de meest bijzondere ervaringen net buiten Bilbao. De Vizcayabrug (Puente Colgante) is de oudste zweefbrug ter wereld en is nog steeds in gebruik. Ze verbindt de dorpen Portugalete en Getxo met elkaar door middel van een roodkleurige stalen constructie. Ze is ontworpen door één van Gustave Eiffels leerlingen, Alberto Palacio. Qua gebruik van materiaal doet de brug ook wel een beetje denken aan de Eiffeltoren in Parijs.

Je kan voor €10 de lift naar boven nemen en op een hoogte van 50 meter over de Nervión wandelen. Niet voor mensen met hoogtevrees want je krijgt bovenaan niet meteen het allerveiligste gevoel in deze in 1893 gebouwde constructie. Hoewel je nergens van de brug kan vallen is het toch een speciale ervaring. Er is via deze weg geen mogelijkheid om aan de andere kant de brug te verlaten, je dient via dezelfde lift weer terug te keren.

Ondertussen kan je via de onderkant effectief de overkant van het water bereiken. De zwevende lift waar ook een 6-tal auto's op kunnen vervoerd worden, brengt elke acht minuten toeristen of locals naar de overkant. Door de kleine omvang van deze lift hindert het amper het scheepsverkeer en is het dus een win-win voor iedereen. Voor slechts €0,55 kan een voetganger al gebruik maken van de lift. Een voertuig dat je mee naar de overkant neemt brengt een kleine meerprijs met zich mee. Zo is het op dit moment €0,95 voor een fiets en €1,75 voor een auto.

3. Gaztelugatxe

Een eiland aan de kust van Biskaje met een bijna onuitspreekbare naam? Dat moet wel Gaztelugatxe zijn. Deze bekende Game of Thrones filmlocatie is een populaire toeristen hotspot.

Eerst een belangrijk stuk over hoe je toegang kan krijgen tot dit mooie domein:

Het overtoerisme is een grote zorg in Bilbao en ook voor Gaztelugatxe zijn er in het verleden problemen geweest. Gelukkig hebben de Basken er wat op gevonden om het aantal bezoekers te reguleren. Onder andere in de drukke zomer periode ben je verplicht een ticket te bestellen om toegang te krijgen. Niets bijzonder, denk je dan. Feit is wel dat er maximaal 3.024 bezoekers per dag en 340 mensen tezamen op het eiland zijn toegelaten. De toegang is tot op heden nog steeds gratis maar een ticket is dus wel verplicht.

Dit maakt dat je RUIM van tevoren je tickets moet reserveren. Zo'n 3.000 mensen per dag in de paasvakantie of een zomerdag in juni, dat is echt niet veel. Een weekje voorafgaand aan je bezoek dus nog snel een ticket vastleggen is een hopeloze zaak. Je enige kans is dan om, net zoals ik, op regelmatige basis de website te checken en hopen dat er nog een ticket vrijkomt. Het gebeurt namelijk wel vaak dat mensen hun gratis ticket annuleren.

Verder is het uurslot van je ticket respecteren ook niet onbelangrijk. Wanneer je je niet aanmeldt op het gekozen uur zal het ticket 60 minuten later ongeldig worden. Automatisch gevolg is dat je voor twaalf maanden geen nieuw ticket kan reserveren op jouw naam.

De kalender bekijken om te zien of een ticketreservatie verplicht is op jouw bezoekdag of gewoon een ticket aanvragen? Dat kan via deze website.

Om Gaztelugatxe te bereiken heb je verschillende opties. De ene al wat eenvoudiger dan de andere. Ik overloop even de mogelijkheden.

• Het makkelijkste is in principe om er met de auto naartoe te rijden. Het domein heeft verschillende betalende parkings die tijdens het hoogseizoen al snel vollopen. Ik raad aan om net ervoor te parkeren bij het restaurant (Bar 01) aan de linkerkant. Hier is parkeren gewoon gratis en is het nog slechts 500 meter naar de ingang. De parking vind je hier. Er is een wandelpad rechts van de weg dat bijna parallel loopt met de drukke baan. Dat is veiliger om te volgen, want er is geen voetpad of vluchtstrook langs de weg.

• Een tweede mogelijkheid is het openbaar vervoer. Met buslijn A3518 van 4255 Moyua Plaza 6 naar San Pelaio (Begiratokia/Mirador) ben je ongeveer 1u10min onderweg. Je zal hierna wel nog een drietal kilometer moeten wandelen naar de ingang.

• De laatste goede optie is een gegidste tour boeken naar Gaztelugatxe. Hiermee word je automatisch van het stadscentrum naar de ingang gebracht, een ideale en zorgeloze optie. Het stevige prijskaartje dat aan deze excursies vasthangt moet je er wel bijnemen.

4. Accommodatie

Een leuk hostel op de ideale locatie in het centrum, zo kan je LATROUPE La Granja wel noemen. Ik verkies telkens hostels waarin je voldoende privacy hebt, deze hoort zeker in die categorie. Ook de airco op de kamer kan soms meer dan welkom zijn.

Het ontbijtbuffet op de bovenste verdieping is absoluut de moeite om erbij te nemen. Naar hostel normen is het meer dan behoorlijk met voldoende keuzemogelijkheden.

5. Reisoverzicht

Bilbao maakte voor mij deel uit van een iets groter geheel met een bezoek aan Santander en Comillas. Hieronder vind je dus de volledige trip terug. Wil je enkel in Bilbao en zijn omgeving blijven? Dan kan je de rest natuurlijk makkelijk weglaten.

1. Vlucht Brussel - Bilbao + Monumento Natural de Ojo Guareña + transport Santander

2. Santander

3. Comillas

4. Santander omgeving + transport Bilbao

5. Bilbao + Gaztelugatxe

6. Bilbao

7. Bilbao + vlucht Bilbao - Brussel